Türkiye’de sağlık harcamaları artıyor

13 Temmuz 2011

NTVMSNBC / 13.07.2011

‘Türkiye’nin Sağlık Ekonomisi Raporu’na göre, Türkiye’de sağlık harcamaları yükseliyor, sosyal güvenliğe yönelik merkezi bütçeden ayrılan pay da giderek artıyor.

İSTANBUL – Deloitte Türkiye, sağlık ve ilaç harcamalarının Türkiye’deki durumunu diğer ülkelerle karşılaştırmalı olarak incelediği raporunda, Türkiye’de sağlık harcamalarının Gayri Safi Yurtiçi Hasıla’ya (GSYH) oranının giderek yükseldiğini ortaya koydu.

Türkiye’deki sağlık harcamalarının son 10 yılına bakıldığında sevindirici gelişmeler yaşandığını belirten Deloitte Türkiye Sağlık ve İlaç Endüstrisi Lideri Güler Hülya Yılmaz, “Kişi başına sağlık harcamalarının 2000 ile 2007 yılları arasında 433 dolardan 767 dolara kadar artış gösterdi. Ancak Türkiye OECD ülkeleri içinde kişi başına sağlık harcamaları tutarı açısından hala son sıralarda. Ayrıca sağlık hizmetlerinde ilaç temininde yaşanan problemler doğrudan toplum sağlığını etkilerken sosyal güvenlik sisteminin yeterince adil ve şeffaf olmaması da sektörü olumsuz yönde etkiliyor” dedi.

Yılmaz, gelişmiş ülkeler dahil çoğu ülkede sosyal güvenlik kurumlarının bütçe açığı verdiğini belirterek, “Önemli olan, göstergenin verilen bütçe açıklarının oranı ve bu durumun sürdürülebilirliği” diye konuştu.

SAĞLIK HARCAMALARINA AYRILAN PAY

Rapora göre, kamunun sağlık harcamaları içindeki payı Türkiye’de 2007 yılında yüzde 67,8. Bu oran, sosyal güvenlik anlayışının yerleşik ve kuvvetli olduğu Kuzey Avrupa ülkelerinde yüzde 85’lere kadar ulaşıyor. Sosyal güvenlik kapsamının dar olduğu ülkelerde (ABD gibi) ise bu oran yüzde 45’e kadar düşüyor. Sağlık hizmetinin kalitesine ve bilinç düzeyine işaret eden temel göstergelerden biri de bebek ölümü oranı. Türkiye, bu oranda OECD ülkeleri içinde kötü bir performans sergilese de Sağlık Bakanlığı 2008’de binde 17 olan bu seviyeyi, binde10’a düşürme hedefinde olduğunu ifade ediyor.

SOSYAL GÜVENLİK HARCAMALARI

Türkiye’de sosyal güvenliğe yönelik olarak merkezi bütçeden yapılan transferlerin giderek arttığı ve kayda değer miktarlara ulaştığı görülüyor. Raporda, “Küresel krizin Türkiye’ye etkileri nedeniyle 2009 yılında transferler 52,6 milyar TL olmuş, 2010 yılında 57,7 milyar TL olması planlanmıştır. 2011 bütçesinde ise 62,4 milyar TL olması öngörülmüştür. Burada dikkat çekici unsur, Sosyal Güvenlik Kurumu’nun topladığı primlerdeki artışın emekli maaşlarında ve sağlık harcamalarında yaşanan artışın gerisinde kalmasıdır. Emekli maaşı ödemeleri ve sağlık harcamaları 2000-2009 döneminde 10 kattan daha fazla artarken, prim gelirleri ancak 8 kat artmıştır2 ifadesine yer veriliyor.

TEDAVİ VE İLAÇ HARCAMALARI

Rapora göre, 2000 yılından 2009 yılına tedavi giderleri 3 kat artarken özel hastanelerden alınan hizmetlerdeki artış dikkat çekiyor. Özel hastane giderleri 2003–2009 döneminde 1,2 milyar TL’den, 3,7 milyar TL’ye artış göstermiştir. 2000–2009 yılları arasında kamunun ilaç harcamaları 2 kat artarken, bu harcamaların GSYH’deki payı yüzde 1’den yüzde 1,6’ya çıkmış görünüyor.